Sistemler ve kime uyduğu
Türe göre. En yaygın ve en pratik. Ruh hâline göre kitap seçenler için ideal — "bu akşam polisiye istiyorum" dediğinde rafın önüne gidersin.
Yazara göre. Aynı yazarın çok kitabı varsa mantıklı. Az kitaplı kitaplıklarda gereksiz.
Renge göre. Estetik olarak çarpıcı, işlevsel olarak zayıf: kitabın kapağının rengini hatırlamak zordur. Az kitabın varsa ve raf görünüyorsa çalışır; 300 kitapta kabusa döner.
Okunmuşa/okunmamışa göre. Küçümsenen ama en işlevsel sistemlerden biri. Okunmamışlar göz hizasında dururken gerçekten daha çok okunuyor.
Boya göre. Sadece görsel — ama büyük ve küçük kitapları ayırmak rafın daha çok kitap almasını sağlıyor.
Karma sistem en gerçekçisi: büyük tür blokları, içinde yazara göre. Çoğu kişi zaten kendiliğinden buraya varıyor.
Kitap nasıl saklanır
- Dik dur, sıkışık olmasın. Çok sıkışık raf ciltleri zorlar, çok gevşek raf kitapları eğri bırakır.
- Güneş görmesin. Doğrudan güneş, kapakları birkaç ayda soldurur.
- Nem ve ısı. Radyatör üstü ve rutubetli duvar dibi en kötü iki yer. Nem, sayfaları dalgalandırır ve küf yapar.
- Yatay istif sınırlı olsun. Uzun süre üst üste duran kitapların alttakileri ezilir.
- Ciltli kitapları yatay saklama. Ağır ciltler dikey dururken kendi ağırlığını daha iyi taşır.
Yer bittiğinde
- Bir tur eleme. "Bugün kitapçıda görsem alır mıydım?" Hayırsa bağışla, takas et, sat.
- Kütüphaneye bağışla. Okul ve mahalle kütüphaneleri genelde kabul eder.
- Takas et. Kitap takası hem yer açar hem yeni kitap getirir.
- İkinci sıra. Derin raflarda arkaya ikinci sıra kurmak yeri ikiye katlar — ama arkadakileri unutursun, oraya "bir daha okumam ama atamam" olanları koy.
Dijital tarafı unutma
E-kitaplar da dağılıyor: farklı uygulamalar, farklı cihazlar. Okuma listeni tek yerde tutmak, fiziksel rafı düzenlemek kadar rahatlatıcı — hangi kitabın nerede kaldığını bilmek, aramaya harcadığın zamanı geri veriyor.
Yığın büyüdüyse ve suçluluk yapıyorsa tsundoku yazımıza bak.
Dijital kütüphaneni de düzenlemek istersen Arwy Google Play'de.