Temel kural
Özel adlara gelen çekim ekleri kesme işaretiyle ayrılır. Bunun dışındaki çoğu durumda ayrılmaz.
Çekim eki, kelimeyi cümleye bağlayan ektir: hâl ekleri (-e, -i, -de, -den), iyelik ekleri (-in, -im), çoğu zaman soru ve kişi ekleri.
- "Ankara'ya gidiyorum."
- "Ahmet'in kitabı."
- "Türkiye'de yaşıyorum."
- "Nutuk'ta geçiyor."
Kesme işareti KONMAYAN yerler
En çok hata burada yapılıyor.
1. Yapım ekleri
Kelimeden yeni kelime türeten ekler ayrılmaz — ve onlardan sonra gelen çekim ekleri de ayrılmaz:
- Türkçe, Türkçeye (Türkçe'ye ✘)
- Avrupalı, Avrupalılaşmak
- Ankaralı, Aydınlı
- Müslümanlık, Türklük
2. Çokluk eki
- "Aliler geldi." (Ali'ler ✘)
- "Ahmetlere gittik."
3. Kurum ve kuruluş adları
Bu kural en çok şaşırtanı:
- "Türk Dil Kurumuna" (Kurumu'na ✘)
- "Millî Eğitim Bakanlığından"
- "Ankara Üniversitesinde"
Kişi adına ek gelirse kesme var, kurum adına ek gelirse kesme yok. Bu ikisini ayırmak, kesme işaretiyle ilgili hataların büyük kısmını çözüyor.
Kesme işareti KONAN diğer yerler
Kısaltmalar
- "TDK'nin" · "TBMM'ye" · "ABD'de"
Sayılar
- "1985'te doğdu." · "8'inci sınıf" · "%20'si"
Unvan ve saygı sözleri
- "Nihat Bey'e" · "Ayşe Hanım'dan"
Eksiltilen harfler
Şiirde ve konuşma dilinde düşen harfin yerine konur: "n'oldu", "n'apıyorsun", "karac'oğlan".
Kitap ve eser adlarında
Eser adları da özel addır, ek kesmeyle ayrılır:
- "Kürk Mantolu Madonna'yı okudum."
- "Safahat'tan bir bölüm."
Kendi kitabının adını yazarken de aynı kural geçerli — kitap adı seçmek yazımıza bak.
Hızlı kontrol listesi
- Kişi adı + ek → kesme var
- Yer adı + ek → kesme var
- Kurum adı + ek → kesme yok
- Özel ad + yapım eki → kesme yok
- Özel ad + çokluk eki → kesme yok
- Kısaltma + ek → kesme var
- Sayı + ek → kesme var
Metnini bitirdikten sonra düzeltme turunda bu listeye bir kez bakmak yeterli oluyor.
Yazarlık tarafının tamamı için: Arwy'de yazarlar için.
Metnini yayınlamadan önce bir tur okut. Arwy Google Play'de.